Topic 1147
ÎHTİKÂR
İhtikâr, malın piyasada az bulunup, fiyatının artması için bir şeyi satın alıp, depo etmektir. Bunun sonucunda, halk zarara uğrar.
Hükmü: Şâri' (Kanun koyucu) onda hırs, tama', kötü ahlâk ve halkı darlığa düşürme bulunduğu için, ihtikârı menetmiş ve onu haram saymıştır.
Ebû Dâvud, Tirmizî ve Müslim'in, Ma'mer'den rivayetine göre, Hz. Muhammed (s.a.v.) şöyle buyurmuştur: “İhtikâr yapan, günah işlemiştir.”
Ahmed, Hakim, İbn Şeybe ve Bezzâr'ın rivayetine göre, Hz. Muhammed (s.a.v.) şöyle buyurmuştur: “Yiyecekte kırk gece boyunca ihtikâr yapan, Allah'tan uzaktır, Allah da ondan beridir.”
Rezeyn'in Câmi’inde rivayetine göre, Hz. Muhammed (s.a.v.) şöyle buyurmuştur: “İhtikâr yapan kul ne kötüdür! Eğer fiyatların düştüğünü duysa üzülür, yükseldiğini duysa sevinir.”
İbn Mâce ve Hâkim'in, İbn Ömer'den rivayetine göre, Allah Rasûlü (s.a.v.) şöyle buyurmuştur : “Câlib] rızıklanır, ihtikâr yapan ise, mel'ûndur.”
Ahmed ve Taberâni'nin, Ma'kil bin Yesâr'dan rivayetine göre, Hz. Muhammed (s.a.v.) şöyle buyurmuştur: “Kim, Müslümanların fiyatlarından birine, onu yükseltmek için müdahale ederse, Allah (c.c.)’ın onu, kıyamet günü, büyük bir ateşe oturtması hakkıdır.”
İhtikâr Ne Zaman Haram Olur?
Fakihlerden pek çoğu; şu üç şartı kendinde bulunduran ihtikârın haram olduğu görüşündedir.
1. Depo edilen şeyin ihtiyaçtan fazla olması: İhtiyaç, tam bir senelik iaşedir (geçimliktir.). Çünkü Allah Resûlü (s.a.v.)'nün yaptığı gibi, kişinin bu müddet için kendisinin ve ailesinin nafakasını depo etmesi caizdir.
2. Ticaret malının, ihtiyacın (talebin) fazlalaşıp fahiş fiyat-la satabilmek için, fiyatının yükseldiği zamana kadar depo edilmesi.
3. İhtikârın, insanların, yiyecek, elbise ve benzeri maddelerde ihtiyacı olduğu zaman, yapılmış olması. Eğer tüccarın yanında çok bulunan bu maddelere halkın ihtiyacı yoksa, halka zararı dokunmadığı için bu ihtikâr sayılmaz.